Mô hình lá dong dưới tán rừng cho hiệu quả kinh tế cao ở xã Yên Phong.

         Cây lá dong cho thu hoạch quanh năm nhưng người dân thường thu cắt lá vào thời điểm gần Tết Nguyên đán. Chị Trịnh Thị Hường, ở thôn Mỹ Thanh cũng như các hộ dân trong thôn thời điểm này đang tập trung cắt lá. Năm nay, thời tiết thuận lợi nên lá dong khá đều và đẹp, chị Hường ước tính sẽ thu khoảng trên 6 vạn lá. Mỗi năm từ khai thác lá dong, gia đình chị thu được khoảng 35 đến 40 triệu đồng, số tiền này đã góp phần lớn vào nguồn thu nhập của gia đình.

Chị Trịnh Thị Hường, thôn Mỹ Thanh phấn khởi khi lá dong được mùa, được giá.

         Chị Hường cho biết: “Ngày trước chỉ khai thác lá dong ở rừng tự nhiên, nhưng từ khi có phong trào trồng rừng, nhận thấy dưới tán cây lá dong phát triển rất tốt, khóm to, lá đều, xanh đậm; chăm sóc, thu hoạch dễ, tiêu thụ thuận lợi; dần dần gia đình đã thuần hóa, đem cây dong rừng về trồng dưới tán rừng, đến nay đã có khoảng 6ha rừng trồng cây keo và mỡ có lá dong dưới tán cây”.

 Ông Đặng Văn Vang, thôn Mỹ Thanh tập trung thu hoạch lá dong phục vụ thị trường Tết Nguyên đán.

         Cây lá dong rất dễ chăm sóc, chỉ cần phát quang bụi cỏ dưới tán rừng trồng, sau đó cây tự đẻ nhánh phát triển. Ông Đặng Văn Vang, thôn Mỹ Thanh là hộ có thu nhập khá từ mô hình trồng cây lá dong dưới tán rừng, ông chia sẻ: Để kịp bán phục vụ dịp Tết, ngay từ những ngày đầu tháng chạp, gia đình đã tập trung cắt lá dong; lá dong sau khi thu về được bán cho thương lái trong và ngoài tỉnh. Năm 2025 gia đình thu được hơn 8 vạn lá, tương đương khoảng trên 40 triệu đồng, năm nay đến thời điểm này đã thu được hơn 4 vạn lá và đang tiếp tục cắt; thu nhập từ cây lá dong đã giúp gia đình vươn lên ổn định cuộc sống.

Lá dong phát triển tốt dưới tán rừng trồng.

         Cây lá dong có đặc điểm phù hợp nơi có bóng râm mát, khe nước. Cây rất dễ trồng, không phải mất nhiều công chăm sóc, ít sâu bệnh, mỗi năm thực hiện 2 lần làm cỏ, phát quang. Để nhân rộng diện tích, nhiều hộ ở thôn Mỹ Thanh đã trồng dặm dưới tán cây, sau 3 năm khóm tự nhân ra nhiều nhánh, một khóm có thể cho thu hoạch liên tục nhiều năm. Ưu điểm khi trồng cây lá dong không mất chi phí đầu tư phân bón, vì loài cây này sinh trưởng tốt trong điều kiện tự nhiên, ở khu vực đất ẩm, râm mát, cây càng phát triển tốt.

Cây lá dong đã góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.

         Khách hàng tiêu thụ phần lớn là trong tỉnh Thái Nguyên và các tỉnh lân cận,  1.000 lá bán đổ xô có giá dao động từ 500.000 - 600.000 đồng, lá chọn có giá cao hơn; hiện tại, sau khi cắt lá bà con không mất công vận chuyển đi bán mà tư thương vào tận nhà để thu mua. Với bà con ở Mỹ Thanh, cây lá dong là cây trồng ngắn ngày thực sự mang lại hiệu quả kinh tế cao, nhất là mỗi dịp Tết đến.

         Theo số liệu thống kê, thôn Mỹ Thanh có tổng số 97 hộ dân thì có trên 50 hộ dân thực hiện mô hình trồng, chăm sóc lá dong dưới tán rừng cho thu hoạch đều hằng năm, nhờ cây lá dong, nhiều hộ trong thôn có thu nhập vài chục triệu đồng/năm. 

 Lá dong sau khi cắt được bó lại và chuyển ra địa điểm tập kết cho thương lái thu mua.

          Mô hình trồng, chăm sóc cây lá dong dưới tán rừng đã được nhiều người dân ở xã Yên Phong thực hiện. Sản lượng lá dong của xã không chỉ đáp ứng nhu cầu trong tỉnh mà còn được tiêu thụ tại một số địa phương lân cận. Việc duy trì và phát triển vùng trồng lá dong đã góp phần chuyển dịch cơ cấu cây trồng, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân nông thôn, nhất là vào thời điểm cuối năm.

Tác giả: Thu Thúy